SỬA LỖI TRONG TÌNH HIỆP NHẤT
Chúa Nhật XXIII Thường Niên A
Mt 18, 15 – 20
1. TIN MỪNG: Mt 18, 15 - 20
(15) "Nếu người anh em của anh trót phạm tội, thì anh hãy đi sửa lỗi nó, một mình anh với nó mà thôi. Nếu nó chịu nghe anh, thì anh đã được món lợi là người anh em mình. (16) Còn nếu nó không chịu nghe, thì hãy đem theo một hay hai người nữa, để mọi công việc được giải quyết, căn cứ vào lời hai hoặc ba chứng nhân. (17) Nếu nó không nghe họ, thì hãy đi thưa Hội Thánh. Nếu Hội Thánh mà nó cũng chẳng nghe, thì hãy kể nó như một người ngoại hay một người thu thuế.
(18) "Thầy bảo thật anh em: dưới đất, anh em cầm buộc những điều gì, trên trời cũng cầm buộc như vậy; dưới đất, anh em tháo cởi những điều gì, trên trời cũng tháo cởi như vậy.
(19) "Thầy còn bảo thật anh em: nếu ở dưới đất, hai người trong anh em hợp lời cầu xin bất cứ điều gì, thì Cha Thầy, Ðấng ngự trên trời, sẽ ban cho. (20) Vì ở đâu có hai ba người họp lại nhân danh Thầy, thì có Thầy ở đấy, giữa họ".
2. SUY NIỆM: SỬA LỖI TRONG TÌNH HIỆP NHẤT
Để lớn lên trong đời sống đức tin, không ai được mời gọi bước đi một mình. Đức tin Kitô giáo không phải là hành trình của một cá nhân khép kín, nhưng là hành trình được sống trong tương quan với Thiên Chúa và với anh chị em. Trong mầu nhiệm hiệp thông, sự thánh thiện của người này luôn gắn liền với trách nhiệm đối với người khác. Vì thế, hành trình hoán cải của mỗi người cần đi từ “cái tôi” đến “chúng ta”, rồi từ “chúng ta” quy hướng về “Thiên Chúa”, cội nguồn của tình yêu, hiệp nhất và chữa lành. Tin Mừng Chúa nhật hôm nay mở ra chính con đường ấy qua lời mời gọi sửa lỗi cho nhau và cùng cầu nguyện nhân danh Chúa.
Lời Chúa cũng trở thành một lời chất vấn rất riêng đối với con: trong đời sống cộng đoàn, con đang góp phần thế nào vào hành trình nên thánh của chị em? Con có thực sự quan tâm đến sự trưởng thành và phần rỗi của người khác, hay vẫn dễ dàng sống theo sự an toàn của “cái tôi”? Khi nhìn thấy một người sa ngã, con có đủ tình yêu để đến gần, đủ khiêm nhường để đồng hành và đủ khôn ngoan để sửa lỗi, hay con lại để những định kiến, tổn thương và ý muốn riêng chi phối cách nhìn của mình? Có lẽ chính nơi những tương quan hằng ngày, con được mời gọi nhận ra rằng nên thánh không chỉ là cố gắng trở nên tốt hơn cho riêng mình, nhưng còn là giúp nhau cùng tiến về với Chúa.
Chúa Giêsu nói: “Hãy đi sửa lỗi người anh em”. Đây không đơn thuần là một lời khuyên luân lý, nhưng là một sứ mạng mang chiều kích cứu độ. Khi một người sa ngã, cộng đoàn không thể đứng ngoài, càng không được biến lỗi lầm của họ thành lý do để kết án hay loại trừ. Sửa lỗi đích thực phải bắt nguồn từ tình yêu và hướng đến sự phục hồi. Người sửa lỗi cũng cần ý thức rằng mình không đứng ở vị trí của một người hoàn hảo, nhưng là một người cũng đang được Chúa sửa dạy và chữa lành mỗi ngày.
Bởi đó, sửa lỗi cho nhau không phải là việc thực hiện theo ý riêng của cá nhân, nhưng được đặt trong sự hiện diện của Đức Kitô và trong sự hiệp thông của Hội Thánh. Cộng đoàn Kitô hữu không phải là một tòa án để vạch tìm lỗi lầm, nhưng là một gia đình, nơi mỗi người được đón nhận trong sự thật và tình yêu. Lỗi lầm của một thành viên không chỉ là vấn đề của riêng người ấy, nhưng trở thành lời mời gọi cộng đoàn sống trách nhiệm, lòng thương xót và sự đồng hành. “Cầm buộc” và “tháo cởi” vì thế mang một ý nghĩa thiêng liêng sâu xa: không phải để áp đặt hay kết án, nhưng để giúp con người được nối lại với Thiên Chúa, với cộng đoàn và với chính phẩm giá của mình.
Tuy nhiên, sống sứ mạng ấy trong thực tế không hề dễ dàng. Nhiều khi, thay vì nhìn lỗi lầm của người khác bằng lòng cảm thông và ước mong họ được chữa lành, con lại dễ xét đoán, dán nhãn và loại trừ. Có khi con nói sự thật nhưng thiếu tình yêu; có khi con muốn bảo vệ điều đúng nhưng lại làm tổn thương một con người; có khi con tưởng mình đang sửa lỗi cho người khác nhưng thực ra chỉ đang bảo vệ quan điểm và cái tôi của chính mình. Khi ấy, việc sửa lỗi không còn là hành vi của Tin Mừng, nhưng có thể trở thành một hình thức tinh vi của phán xét.
Tin Mừng không mời gọi con dung túng lỗi lầm hay thỏa hiệp với sự dữ. Ngược lại, con được mời gọi bước vào sự thật, nhưng là sự thật được nói và sống trong tình yêu. Sửa lỗi phải nhằm chữa lành chứ không làm nhục; giúp người khác đứng dậy chứ không đẩy họ xuống; mở ra con đường trở về chứ không đóng lại cánh cửa hy vọng. Khi con xét đoán và loại trừ một người, cách nào đó con cũng đang tự tách mình khỏi sự hiệp nhất của cộng đoàn, bởi trong Đức Kitô, không ai có thể thực sự nên thánh một mình.
Lời Chúa tiếp tục mở ra một nền tảng sâu xa hơn: “Ở đâu có hai ba người họp lại nhân danh Thầy, thì có Thầy ở đó, giữa họ”. Sự hiện diện của Đức Kitô chính là trung tâm và nguồn sống của mọi hiệp thông Kitô giáo. Cộng đoàn không được xây dựng trên sự đồng thuận của những cái tôi, nhưng trên việc cùng nhau hướng về Chúa. Vì thế, cầu nguyện “nhân danh Chúa” không chỉ có nghĩa là cùng nhau đọc một lời kinh, nhưng là cùng đặt mình trước Chúa, để được thanh luyện những phán đoán chủ quan, chữa lành những tổn thương và dẫn dắt mỗi người tìm kiếm thánh ý Người.
Cầu nguyện nhân danh Chúa cũng đòi hỏi con một sự khiêm nhường sâu xa: biết từ bỏ nhu cầu phải luôn đúng, từ bỏ những định kiến và cách nhìn phiến diện để mở lòng đón nhận điều Chúa muốn thực hiện nơi người khác và nơi cộng đoàn. Chỉ khi thực sự “nhân danh Chúa”, con mới có thể đi từ “ý con” đến “ý Chúa”, từ “tôi đúng” đến “chúng ta cùng tìm kiếm”, từ mong muốn thay đổi người khác đến việc để chính mình được biến đổi. Khi ấy, sửa lỗi không còn là hành động của người đứng trên nhìn xuống, nhưng là cuộc gặp gỡ của những con người cùng cần đến lòng thương xót và ân sủng của Thiên Chúa.
Lạy Chúa Giêsu, xin dạy con biết nhìn nhận những giới hạn của mình trước khi nhìn thấy những yếu đuối của người khác. Xin ban cho con lòng can đảm để sửa lỗi khi cần, nhưng cũng ban cho con sự khiêm nhường để biết mình cần được sửa lỗi. Xin đừng để con biến lỗi lầm của chị em thành lý do để xét đoán hay xa cách, nhưng biết nhận ra nơi đó một lời mời gọi để yêu thương, đồng hành và cùng nhau trở về với Chúa, nguồn mạch của tình yêu và sự hiệp nhất. Amen.
Nt. Maria Đậu Thị Linh Trang