HIỀN LÀNH VÀ KHIÊM NHƯỜNG
“Hãy nên thánh, vì Ta là Đấng Thánh” (Lv 11,44; x. 1 Pr 1,16).
Người Kitô hữu luôn hướng về lời mời gọi nên Thánh trong môi trường sống, trong thế giới ngày nay. Lời mời gọi nên thánh có đó từ trong Kinh Thánh, trong các giáo huấn của Giáo Hội, cụ thể gần nhất là Tông huấn “Hãy Vui Mừng Hoan Hỉ” của Đức Thánh Cha Phanxicô. Trong Tông huấn này mời gọi mỗi người mỗi cách tùy bậc sống của mình để nên Thánh. Hơn nữa, chính Chúa Giêsu đã dạy những nẻo đường thánh thiện với tinh thần của Tám Mối Phúc. Trong năm Thánh 2025 và trong tinh thần Tổng hội XVII, chị em Đa Minh Thánh Tâm được mời gọi “Sống căn tính Đa Minh theo tinh thần các Mối Phúc”.
Là nữ tu Đa Minh Thánh Tâm, con ý thức mình thuộc về “một gia đình loan báo Tin Mừng” và sống đặc sủng giảng thuyết qua sứ vụ chính là truyền giáo và giáo dục. Con chọn rèn luyện sống tâm tình “hiền lành và khiêm nhường” để sống đời tu và thực thi sứ vụ... bởi “Phúc thay ai hiền lành, vì họ sẽ được Đất Hứa làm gia nghiệp” (Mt 5,4). Mang trong mình ngọn lửa nhiệt huyết là thế, nhưng những thăng trầm trong từng ngày sống làm con nhận ra những yếu đuối và giới hạn của bản thân thật nhiều.
Lời Chúa luôn có đó nhắc nhở “Đừng bao giờ chua cay gắt gỏng, nóng nảy giận hờn, hay la lối thóa mạ, và hãy loại trừ mọi hành vi gian ác” (Ep 4,31). Thế nhưng, trong từng ngày sống, khi nhìn lại mình, con cảm nhận những lúc con muốn sống tâm tình hiền lành, thì lại xuất hiện thái độ giận dữ, nổi nóng với chị em, thậm chí bất mãn với chính mình. Những lúc con hứa với Chúa sẽ sống khiêm nhường thì lại xuất hiện trong con thái độ tự mãn, hài lòng với những việc làm “đạo đức” của mình, hay tự cho mình là thẩm phán để xét đoán tha nhân. Thái độ giận dữ và kiêu căng chẳng giúp ích gì cho con như ông bà xưa vẫn dạy “Giận quá mất khôn” hay “Thói kiêu ngạo là nữ hoàng của mọi thói xấu”. Nhưng sự khôn ngoan từ Lời Chúa vượt lên trên những kinh nghiệm đời người khi cho thấy “Thiên Chúa chống lại kẻ kiêu ngạo nhưng ban ơn cho kẻ khiêm nhường” (Gc 4,6). Đồng thời, sự hiền lành là hoa trái của Thần Khí: “Bác ái, hoan lạc, bình an, nhẫn nhục, nhân hậu, từ tâm, trung tín, hiền hoà, tiết độ” (Gl 5,22-23). Và khiêm nhường là nhân đức nền tảng của đời sống đạo đức, là nhân đức “mẹ” của các nhân đức.
Chúa Giêsu mời gọi con “Hãy học với tôi vì tôi có lòng hiền hậu và khiêm nhường” (Mt 11,29). Sự hiền lành của Chúa không chỉ dừng lại ở những lời giảng dạy, nhưng còn thể hiện cả trong những cách ứng xử với mọi người. Ngôn sứ Isaia đã tiên báo về Đấng Mêsia: "Ngài hiền lành như con chiên bị đem đi giết. Cây sậy đã gục ngã, Ngài không nỡ bẻ gẫy. Tim đèn còn khói, Ngài cũng không nỡ lòng nào dập tắt nó đi" (Is 42,3). Là vua muôn vua, Chúa các Chúa nhưng Đức Giêsu lại cưỡi trên lưng lừa con mà tiến vào thành Giêsusalem (x. Mt 21,5). Một vị vua hiền lành dùng tình thương chứ không dùng bạo lực để giải thoát dân. Khi bị lính hành hạ, Đức Giêsu hiền lành để “đối kháng” lại thái độ thô lỗ và cậy quyền của tên thuộc hạ đã vả vào mặt Người khi trả lời họ “Nếu tôi nói sai, anh hãy chứng minh xem sai ở chỗ nào; còn nếu tôi nói phải, sao anh lại đánh tôi?” (Ga 18,22). Học hiền lành như Chúa Giêsu không có nghĩa là nhu nhược, ngốc nghếch hay khờ khạo, nhưng hiền lành là dám lên tiếng để nói sự thật. Giữa một thế giới đề cao chủ nghĩa cá nhân và nhân danh “tự do”, để phát ngôn và ứng xử theo ý muốn và cảm xúc của mình – những ngôn từ và hành vi “phi chuẩn” mực, thì sự tự do cá nhân không có nghĩa là muốn nói gì thì nói, vì “miệng lưỡi không kiểm soát là thế giới của sự ác và nó đốt cháy toàn thể đời sống chúng ta, châm ngòi bằng chính ngọn lửa hỏa ngục” (GE số 115).
Người hiền lành là người khiêm nhường và một tâm hồn khiêm nhường là một tâm hồn được Chúa chúc phúc. Như gương khiêm nhường của Mẹ Maria qua bài ca Manificat “Phận nữ tỳ hèn mọn, người đoái thương nhìn tới, từ nay hết mọi đời sẽ khen tôi diễm phúc…” (Lc 1,48). Chỉ có sự khiêm nhường đích thực mới có thể cất lên những lời ca khen Thiên Chúa từ sâu thẳm lòng mình, là bài ca hay nhất, bất hủ nhất qua mọi thời đại.
Đó cũng là bài ca Manificat mà những người tu sĩ chúng con vẫn cất lên mỗi ngày trong giờ Kinh Phụng vụ Chiều với lòng hân hoan và hạnh phúc, để mong được sống tâm tình ấy. Hoa quả gặt về của một tâm hồn khiêm nhường là làm vui lòng Thiên Chúa và trở nên đáng yêu trước mặt tha nhân. Đó cũng là đức tính nổi bật nơi các thánh chẳng hạn như thánh Gioan Maria Vianey khi thánh nhân khiêm tốn trả lời với vị giáo sư –người đã chê và mắng Vianey dốt đặc như con lừa- “Thưa thầy, xưa Samson chỉ dùng một cái hàm của con lừa mà đánh bại 3000 quân Philitinh. Vậy với cả một con lừa này, lẽ nào Thiên Chúa không dùng được việc gì sao?” Câu trả lời khiêm nhường của thánh nhân giúp con nhận ra rằng rằng sự khiêm nhường đích thực không phải là tự ti hay phủ nhận giá trị của bản thân, mà là đặt giá trị đó dưới ánh sáng của ý Chúa.
Cũng soi mình vào lời nguyện cầu của Thánh Catarina với Chúa, mà giả như con cũng có thể thốt lên với Chúa “Con là hư không hèn hạ Cha là Đấng cao cả khôn lường” (Thánh Catarina-Lời nguyện 11) thì cuộc đời con sẽ dùng để tôn vinh Chúa và đem ơn cứu rỗi đến cho mọi người. Đồng thời, như lời Thánh Phêrô khuyên nhủ: “Anh em hãy lấy đức khiêm nhường mà đối xử với nhau, vì Thiên Chúa chống lại kẻ kiêu ngạo, nhưng ban ơn cho kẻ khiêm nhường.” (1 Pr 5,5), thì xin cho con ơn kiên trì không bỏ cuộc dẫu cho có nhiều khó khăn, thử thách ngăn trở con sống hiền lành và khiêm nhường theo gương Giêsu. Xin cho con thêm sự kiên trì để con tập sống hiền lành và khiêm nhường mỗi ngày, đôi khi những cố gắng ấy chỉ là kết quả bằng không... Nhưng con vẫn tin rằng, chỉ cần Chúa muốn đặt một con số trước một dãy số 0 của con sẽ làm con trở nên 10, 100, 1000 công phúc trước mặt Ngài. Đó là nguyên tắc Zerô mà con học được trong cuộc đời dâng hiến.
Lạy Chúa Giêsu, con xin chọn con đường sống hiền lành và khiêm nhường như Chúa để con được nên giống Chúa hơn. Xin dạy con biết sống hiền lành và khiêm nhường mỗi ngày trong từng lời nói, hành động của mình để con biết sống chan hòa với chị em và làm đẹp lòng Chúa mỗi ngày.
Nt. Maria Ngô Thị Vui